جاويد لودين رييس دفتر رياست جمهوري از سمتش استعفا داد.
وي كه مدت دوسال است در اين سمت انجام وظيفه مي كند به دليل نامعلومي از كارش كناره گيري كرده است.
جاويد لودين كه از ياران نزديك به رييس جمهوري كرزي است در دولت قبلي بعنوان سخنگوي رييس جمهور ايفاي وظيفه مي نمود.
لودين از جمله كساني است كه تلاش هاي مستمر و پيگيري در راستاي تحقق اهداف رييس جمهور داشته و خواهان پياده شدن دموكراسي در كشور بوده است.
هرچند دليل كناره گيري لودين اعلام نشده است اما ميشود از قراين موجود در فضاي رياست جمهوري به نتيجه گيري كلي نشست كه اختلافات اخير در ميان اعضاي جوان تيم رييس جمهور ، باعث كنار رفتن رييس دفتر رييس جمهور از سمتش باشد.
گفته مي شود كه طي چند روز گذشته به دليل برگزاري كنفرانس مطبوعاتي جاويد لودين و اعلام نظر وي پيرامون اوضاع جاري در كشور ، باعث شده بود كه كريم رحيمي سخنگوي رييس جمهوري واكنش نشان داده اين كار جاويد لودين را نوعي دخالت در امور كاري اش بداند.
كناره گيري جاويد لودين خلاء بزرگي در راستاي هماهنگي هاي دفتر رياست جمهوري بوده رييس جمهور را تاقدري در بي برنامگي اداري قرار مي دهد.

در اعتراض به توليد و نشر فلم توهين آميز كابل اكسپرس،  گردهمايي بزرگي با حضور هزاران تن از مردم و مسوولين عالي رتبه‌ي دولتي برگزار گرديد. در اين مراسم كه روز جمعه در مسجد خاتم الانبيا برگزار شده بود. آقاي كريم خليلي معاون رئيس جمهور ضمن محكوم نمودن توليد فلم كابل اكسپرس گفت: تاريخ افغانستان پراز افتخارات اين مردم است. در گوشه گوشه‌ي كشور آبادي را سراغ نداريم كه فرد يا افرادي از اين جماعت در آن آبادي سهمي نداشته باشد. استاد خليلي با اشاره به فداكاريهاي مردم هزاره اظهار داشت: وجب وجب خاك اين وطن شهادت به صداقت و فداكاري اين مردم مي دهد، اما بار ديگر مي بينيم كه به نحوي از انحا بر چسب‌ها و تهمت‌‌ها روا مي‌دارند و اهانت مي‌شود. وي با اشاره به فصل جديد كه گشوده شده گفت: در پنج سال كه ما صفحه‌ي جديدي را گشوديم، در كجاي اين كشور، از طرف اين مردم و اين قوم وجامعه‌اي اهانت شده، حركت منفي را در رابطه به امنيت كشور و نظام نوپاي وطن ديده‌ايد كه سرزده باشد. من بارها افتخار اين را كرده‌ام و حال هم در حضور تجمع شما اعلام مي‌نمايم كه اين مردم در طول اين فصل جديد صداقتمندي، فداكاري و موضع حمايتي خود را بدون هر نوع شك و شبهه براي قوام بخشيدن شرايط جديد و فصل نوين كشور داشته و دارند. آقاي خليلي با توجه به مشكلاتي كه مردم از نبود امكانات رنج مي‌برند فرمودند: با اينكه همين مردم در همين منطقه پنج سال است كه در تاريكي بسر مي‌برند ....

وآهي نكشيده، فرياد خود را بلند ننموده، نه انيكه نمي‌توانند درك كنند، بلكه بخواطر مصلحت ملي، منافع علياي وطن، تحكيم ثبات و صلح بوده ا ست. معاون رئيس جمهور در بخش ديگر سخنان به مشكلات كه در ديگر مناطق دامنگير  مردم است اشاره نموده گفت: در ديگر نقاط كشور كه اين مردم زندگي مي‌نمايند از باميان تا دايكندي، ميدان وردك، غزني، شمال و غرب كشور با اينكه با بي توجهي‌هايي هم از ناحيه جامعه جهاني و هم نهادهاي داخلي مواجه بوده، ولي بازهم با حوصله مندي، با صبوري تاريخي كه نصيب اين مردم بوده، با درك از شرايط كنوني كشور كه هر روز ما درگير با تروريزم و سياهي هستيم، بخواطر همين مصلحت‌ها همه‌ي كمبودها را تحمل كرده يك حركت منفي در گوشه گوشه‌ي اين كشور سراغ نداريم چنانچه رئيس جمهور كشور بارها و بارها، به صداقت و فداكاري شما مردم، مستقل بودن هويت و مظلوم بودن شما مردم شهادت داده و افتخار كرده است. آقاي خليلي با توجه به اهانت كه در فلم كابل اكسپرس صورت گرفته يادآور شد كه: اهانت اين مردم اهانت به كل مردم افغانستان است، اين ديد همه‌ي مسوولين كشور و همه‌ي مردم افغانستان است. معاون رئيس جمهور در مورد اهداف پشت اين فلم گفت: من معتقدم حلقات كه انديشه‌هاي كثيف تعصبات گذشته بر آن‌ها حاكم است در فصل جديد از اين موضع هوشيارانه و ملي شما رنج مي‌برند از هوشياي شما از موضع گيري و حمايت شما در فصل جديد عقده گرفته‌اند. دشمنان صلح و ثبات كشور در صددند كه شرايط كنوني كشور را به بحران كشانند، زيرا در سايه‌ي تنش و بحران است كه دشمنان داخلي و خارجي افغانستان نفع مي‌برند. چنانچه مي‌بينيم گاهي مقاومت و دفاع مظلومانه شما زير سوال مي‌رود و رهبر شهيد شما به جرمي كه در كنار شما بوده در ليست آنها قرار مي‌گيرد وگاهي همان شرايط سياه را كه كاملا تهمت و افترا به اين مردم است حتي گذشته از گزارشها به صحنه‌ي سينما مي‌كشانند، همان حلقاتي كه در يك بخش كشور تروريزم را حمايت مي‌كند من يقين دارم كه همان حلقات پشت اين حنجره‌ها خواهد بود. آنها مي‌خواهند به هر نحوي كه است افغانستان رابه بي‌ثباتي كشاند. معاون رئيس جمهور راجع به واكنش مردم نسبت به اين اهانت گفت: مردم ما فرياد مظلومانه خود را به گوش مسوولين وجهان خواهند رساند، تجمع آرام شما يكبار ديگر هوشياري شما را ثابت مي‌كند. دشمن مي‌خواهد يك بحران خلق كند. ما به حلقات مشكوك اجازه بحران افريني نخواهيم داد و يكبار ديگر دشمنان صلح و ثبات افغانستان را مايوس خواهيم نمود. در اين مراسم آقاي محمد محقق رئيس كميسيون آمور ديني فرهنگي معارف و تحصيلات عالي ولسي جرگه نيز طي سخناني گفت: از اين قبيل تهمت‌ها در اول دهه‌ي هفتاد نيز بر مردم ما زده مي‌شد. آيا ما از اين تهمت‌ها خيري برديم؟ آيا اين كشور نفعي برد؟ مگر يك دهه در آتش و جنگ داخلي سوختيم كه باز هم اين را تجربه كنيم؟ خانم سيما سمر رئيس كميسيون مستقل حقوق بشر يكي ديگر از سخنرانان اين گردهمايي اظهار داشت:‌تا زماني كه خواسته‌هاي برآورده نشود و كرامت  انساني ما كه مورد اهانت قرار گرفته اعاده نگردد، به اعتراضات خود ادامه مي‌دهيم.

آقاي كاظمي رهبر حزب اقتدار ملي، نيز ضمن محكوم نمودن فلم كابل اكسپرس گفت: اين مسئله يك درس بزرگ براي تنها يك قوم و مردم خاص نبود، بلكه درس عظيمي بود براي تمام مردم افغانستان تا بدانند كه اگر ما بيدار نباشيم تما ارزش‌ها، باورها و اعتبارات ما ابزار دست افراد استفاده گر قرار خواهد گرفت. هم چنين آقاي قسيم اخگر نويسنده وكارشناس امور سياسي، فلم كابل اكسپرس را توهين به هويتي دانست كه همه‌ي مردم افغانستان خود را در آن شريك مي‌دانند. خانم شاگل رضايي يكي از وكلاي پارلمان در سخنان خود صحنه‌هاي فلم كابل اكسپرس را اهانت به مردم افغانستان دانست و خواهان اقدامات جدي‌تري در اين زمينه شد. در ادامه مراسم آقاي افغان‌زي رئيس تلويزيون افغان نيز طي سخناني گفت: فلم كابل اكسپرس خلاف مصالح و منافع ملي مردم ما مي‌باشد.

بهار: ولايت غزني يكي از مناطق ناامن به شمار مي‌رود، شما عوامل ناامني را در چه مي‌بيند و فعلاً وضعيت امنيتي چگونه مي‌باشد؟

پتان: رشد طالبان در برخي مناطق، محصول كم زوري و ناتواني خود ما است. اگر اداره ما بتواند مشكل روزمره مردم را حل و به مشكلات‌شان رسيدگي كند و از مردم حمايت كند، مردم بدون چون و چرا از دولت حمايت مي‌كند، زيرا همين مردم بودند كه در سراسر كشور بدون كدام ترس به رييس جمهور آقاي كرزي رأي دادند. به قانون اساسي رأي دادند، اين كه كدام كاستي به وجود مي‌آيد، گناه از مردم نيست، بلكه ناشي از ناتواني خود دولت است. اگر دولت اين ضعف‌ها را جبران كند و با يك شفافيت عمل نمايد، مشكل كمتر مي‌شود. شما مي‌دانيد كه طالب يك نيروي مطلق ارتجاعي است، زيرا آنان مكتب و كلينيك را آتش مي‌زنند، معلم و داكتر را به قتل مي‌رسانند از نظر عقيدتي نيز طالبان دشمنان خدا و قرآن است. پيامبر اسلام مي‌گويد،‌ بهترين مردم كسي است كه نفع آن به ديگران برسد. طالبان كساني را به قتل مي‌رساند كه نفع‌شان براي مردم مي‌رسد. علت اين اقدامات هم دستوراتي است كه اربابان‌شان براي آنها از پشت پرده مي‌دهد،‌ مانند آي‌اس‌آي پاكستان.

بهار: شما براي رفع اين مشكل و بالا بردن تقويت اردو و پوليس ملي چه كارهايي انجام داده‌ايد؟

پتان: ما كوشش كرده‌ايم كه پوليس ملي را به طور مشخص جهت بدهم، ما اولين ولايت هستيم كه پوليس كمكي جذب كرده‌ايم و اولين ولايت هستيم كه مركز آموزش فني را براي پوليس مهيا ساخته‌ايم، فعلاً ما در حدود صد نفر از پوليس‌هاي كمكي را فارغ داده‌ايم كه با يك روحيه‌ي ملي و انضباط دقيق عمل مي‌كند. در هر جايي كه مردم تهديد شود، اينها از منافع مردم دفاع مي‌كنند و اولين دفعه است كه مردم حس مي‌كند، حكومت مدافع ما است.

بهار: اخيراً شما از برنامه‌هاي انكشافي در ولايت غزني خبر داديد و از جمله گفته شده است كه به تعداد هشت بند ساخته مي‌شود و پروژه‌هاي زراعتي فعال مي‌گردد،‌ اين برنامه‌ها در كدام ولسوالي‌ها تطبيق و اجرا خواهد شد؟

پتان: ما تقريباً تمام ولسوالي‌ها را براي كار تحت پوشش داريم. در هر ولسوالي ضرورت مشخص خود را دارد. ما در سال جاري مكاتب بيشتري را اعمار خواهيم كرد و زمين‌هاي بيشتري زير آب خواهد شد. هشت بند آبي كه قرار است درست شود،‌ معلوم‌دار است كه سيزده ولسوالي را تحت پوشش مي‌گيرد. در برخي ولسوالي‌ها سعي داريم كه كلينيك‌هاي بهتر را اعمار و داكتران متخصص را توظيف مي‌كنيم. گذشته از آن در ولسوالي قره‌باغ و مُقر مطابق ماستر پلان شهرك‌هاي پيشرفته‌اي را درست مي‌نماييم تا از هجوم مردم در مركز ولايت جلوگيري شود.

بهار: اكثر ولسوالي‌هاي غزني از ظرفيت خوبي براي شهرك مطابق ماستر پلان برخوردار است،‌ شما از چه امكاناتي براي اين پروژه‌ها برخوردار مي‌باشيد و سرمايه گذاران بخش‌هاي خصوصي چه نقشي مي‌تواند داشته باشد؟

پتان: ما در جريان سال آينده براي اكثر سرمايه‌گذاران غزني زمينه را مساعد مي‌سازيم كه در بعضي جاها، ماركيت‌ها و شهرك‌هايي را درست نمايند و در بدل يك سود اين را به مردم واگذار نمايد،‌ به طور مثال ما تصميم داريم كه در ولسوالي گرو كه يك منطقه بسيار خوب است و ساحه‌ي زمين بسيار وجود دارد. اينجا يك شهرك بسازيم و نمرات زمين را ميان مردمان تاجيك، هزاره و پشتون تقسيم نماييم. اين شهرك وقتي درست شد، مردم خودشان از شهرك خود دفاع مي‌كند و مناسبات عقب مانده طالبانيزم از منطقه كم مي‌شود.

بهار: يكي از برنامه‌هايي كه از سوي شما اعلام شده،‌ جذب جهانگردان در غزني مي‌باشد. اين ولايت از چه جاذبه‌هايي در عرصه توريستي برخوردار مي‌باشد؟

پتان: غزني مهد يك امپراطوري تاريخي است، سلطان محمود غزنوي و سنايي در اين ولايت دفن است،‌ بزرگ مردان علم و معرفت در اين جا هستند. در سال آينده با تسهيلاتي كه ايجاد مي‌شود، تعداد زايرين به مراتب زياد خواهد بود، نسبت به سال‌هاي گذشته ما امسال در ماه سرطان در پنجشنبه و جمعه اول آن جشني داريم، به نام جشن عارفان ما از تمام كساني كه طرفدار معرفت و عرفان هستند، دعوت خواهيم كرد كه در اين جشن شركت نمايند، در اين جشن ما يك آتش بازي بسيار خوبي را به راه خواهيم انداخت كه اولين دفعه مي‌خواهيم شهر غزني مهد عرفان را به صورت اساسي مطرح نماييم.

بهار: ولايت غزني در مسير شاهراه كابل- هرات، قرار دارد، بيشتر رانندگان از ناامني در اين شاهراه شكايت دارند، پوليس شاهراه در اين رابطه چه كارهايي انجام داده است؟

پتان: ما از سرحد وردك تا اخر منطقه غزني در حدود 10 پسته ايجاد كرده‌ايم، در منطقه عسكر كوت كه ساحه ي ناامن است، ما يك پوسته چهل نفري را ايجاد كرده ايم، ما براي تمام موتروانان اطمينان مي‌دهيم كه در ساحه‌ي غزني براي اينها ديگر مشكل وجود ندارد، ما در مواردي افراد خود را سوار موترها مي‌كنيم تا پوليس، مردم را آزار ندهد.

بهار: وضعيت در ولايت غزني فعلاً چگونه مي‌باشد،‌ قبلاً شكايت‌ها زيادي از رشوه‌ستاني، برخورد نامطلوب كارمندان، معطل ماندن كارهاي مردم و... شده بود، شما براي بهبود وضعيت اداري چه برنامه‌هايي داريد؟

پتان: فساد اداري يك پديده است كه در آمريكا و اروپا هم وجود دارد، اما گرافش فرق مي‌كند. از روزي كه من در ولايت غزني رفته‌ام، فساد اداري را تا 85 درصد پايين آورده‌ام.

بهار: غزني يكي از ولايت‌هاي كلان كشور است. برخي طرح تبديلي آن را به ولايت درجه يك مطرح مي‌كند و برخي هم از ايجاد يك ولايت جديد با محوريت جاغوري سخن مي‌گويد، شما چه معلوماتي جديد داريد؟

پتان: در مورد درجه يك شدن ولايت غزني، پتانسيل و ظرفيت‌اش وجود دارد، اگر جاغوري را هم بخواهند يك ولايت درست نمايند، در جاغوري هم همين ظرفيت و پتانسيل وجود دارد. اگر دولت مركزي فيصله نمايد كه اين را يك ولايت بسازد، من به عنوان يك شهروند افغانستان موافق هستم.

ما اميدوار هستيم كه سرمايه گذاران بتواند در آنجا سرمايه گذاري كرده، جاغوري را يك جاي لوكس بسازد. من از مردم جاغوري بسيار خوش هستم، چون در بخش معارف خدماتي زيادي را انجام داده‌اند. هر كس در اين راستا كار كرده‌اند، من قلباً از همه‌اش تشكر مي‌كنم.

بهار: طي يكسال شاهد فعاليت شوراهاي ولايتي مي‌باشيم، همكاري شما با شوراي ولايت غزني چگونه مي‌باشد؟

پتان: من از شوراي ولايتي قلباً احساس خوشي مي‌كنم،‌ همه‌ي‌شان عاشق و طن و مردم خودشان هستند و هر مسئله‌اي كه باشد،‌عاجل اقدامات مي‌كنند. حتي اگر بخواهيم كه وارد جنگ شوند، زن و مردشان حاضراند وارد جنگ شوند.

بهار: ارتباط وكلاي مردم غزني، با اداره ولايت و در انعكاس مشكلات مردم چگونه مي‌باشد؟

پتان: ما اطمينان كامل بالاي مردم خود در پارلمان داريم، گاهگاهي كه با كدام مشكل نسبت به مركز مواجه مي‌شويم با يك دلگرمي خاص روي وكلاي مردم غزني حساب مي‌كنيم و همچنان سناتور صاحبان از ولايت غزني.

بهار: كمتر واليان به كارهاي فرهنگي اهميت مي‌دهد. از زماني كه شما به غزني رفته‌ايد با خبر شديم كه گام‌هاي خوبي برداشته شده، از جمله ايجاد اتحاديه فرهنگيان و ايجاد كتابخانه شما براي رشد فرهنگ مردم چه پلان‌هايي داريد؟

پتان: بدون يك كار فرهنگي عميق و فراگير امكان آن مي‌رود كه كلتور و فرهنگ ما در شرايط فعلي از بين رود. لذا در صدر برنامه‌هاي انكشافي بايد كار فرهنگي قرار داشته باشد، تا در سايه‌ي كار فرهنگي بتوانيم ديگر عرصه‌ها را رهبري نمايم. به همين خاطر ما اتحاديه مستقل فرهنگي غزني را ايجاد كرديم كه در آنجا بيشتر فرهنگيان و روشنفكران غزني سهم گيرند، ما اميدوار هستيم كه يك استيشن مستقل راديو را براي فرهنگيان غزني ايجاد كنيم و به تمام اساتيد و فرهنگيان غزني وعده مي‌دهيم كه هر كس كتابي را نوشته‌ مي‌كند، مي‌توانيم كتابشان را چاپ نماييم. ما تنها روي كتابخانه اطلاعات و كلتور هجده لگ افغاني مصرف كرده‌ايم و مبلغ دوازده لك ديگر هم در بخش آنتن‌‌ها و كارهاي ديگر كه مربوط به آن مي‌شود، مصرف كرده‌ايم، ما اطمينان داريم كه راديو و تلويزيون غزني در سطح كشور نمونه باشد.

بهار: ولايت غزني از جمله ولايت‌هايي است كه كشت كوكنار در آن كمتر بوده و از همين خاطر مبلغي را هم به عنوان كمك دريافت كرد. وضعيت امسال از نظر كشت كوكنار چگونه مي‌باشد؟

پتان: نبود كشت كوكنار، نتيجه شرافت و ايمان داري مردم غزني است. ما فعلاً حتي يك كرد را هم نداريم كه كسي كوكنار كشت كرده باشد.

بهار: در فصل زمستان راه‌هاي مواصلاتي مسدود مي‌گردد، شما براي باز نگهداشتن راه‌ها چه پلاني داريد؟

پتان: رياست انكشاف دهات قراردادهايي را با ولسوالي‌ها بسته است، مردم ولسوالي مطابق نرم قرار دادي، در فصل زمستان عمل خواهند كرد و راه‌ها را باز نگه مي‌دارند.

بهار: ما در سال گذشته شاهد برخورد ميان كوچي‌ها و مردم در ولسوالي ناهور بوديم، براي پيشگيري از اين حوادث چه اقداماتي در نظر داريد؟

پتان: ما كوشش خواهيم كرد، مطابق سنن و رواج‌هاي گذشته و با يك تفاهم همه جانبه بين مردمان محلي غزني و كوچي‌ها اين مسئله را حل كنيم، ما ايمان داريم كه اين مسئله را حل كرده مي‌توانيم.

بهار: تعداد مردم از برخي عناصر و مسؤولين در ادارات مركز غزني ناراضي مي‌باشند، حتي در سمت‌هاي معاون والي و برخي رياست‌ها آيا شما برنامه اصلاحات هم داريد؟

پتان: وقتي من در غزني آمدم، به همه گفتم كه من براي اين نيامدم تا همه را تصفيه نمايم، ما آمده‌ايم كه در غزني كار نماييم، هر كه حاضر است، همراه ماكار كند، بايد كمر خود را بسته كند، ما از آدم‌هاي عاطل و بيكاره خوشم نمي‌آيد. بر اين اساس مي بينيم كه اكثر رؤسا با يك سرعت خاص كار را شروع كرده‌اند و منظم كار مي‌كنند و افرادي كه نامطلوب‌اند، به زودي از بركناري آنها با خبر خواهيد شد.

بهار: ما گزارش‌هايي داريم كه در ولسوالي‌ اندر كمك‌هاي مؤسسات براي مردم به دست طالبان افتاده، شما در اين مورد چه نظري داريد؟

پتان: اين گزارش به اين شكل كه نشر شده، مبالغه آميز بوده و درست نمي‌باشد. يك مقدار كمك بود كه توسط چند سارق به سرقت برده شده و بعداً به يك شكل ديگر نشر شده است.

به مناسبت پنجاه و هشتمين سالگرد تصويب اعلاميه جهاني حقوق بشر، هفته نامه بهار مصاحبه‌ اختصاصي را با خانم سيماسمر رييس كميسيون مستقل حقوق بشر ترتيب داده است. قسمت اول اين مصاحبه در شمار قبل به نشر رسيد، قسمت دوم مصاحبه كه راجع به گزارش ديده‌بان حقوق بشر و اتهامات وارده از سوي آقاي سياف عليه كاركردهاي خانم سمر مي‌باشد، در اين شماره خدمت خوانندگان تقديم مي‌گردد؛ با توجه به بيانيه ديده‌بان حقوق بشر و واكنش‌هاي صورت گرفته از سوي رهبران جهاد، هفته نامه بهار، در اين نوع مصاحبه‌ها صرفاً به بيان ديدگاه طرفين پرداخته و هدف خاصي را تعقيب نمي‌كند.

بهار: آیا در برنامه مستند سازی و حقیقت یابی، این موضوع هم در نظر گرفته خواهد شد که تعدادی افراد لیست شده و از حضور آنان در موقعیت های مهم جلوگیری شود؟

سیما سمر: طبیعی است که در برنامه مستند سازی اگر بر علیه یک تعداد افراد شکایت شود و ثابت گردد که او در قتل های دست داشته است، او نمی تواند در لیست کسانی باشد که به سمت های دولتی منصوب شود. مثلاً کسانی که در خاد بوده و یا در امنیت های رژیم گذشته کار کرده و بسیار تجاوز، قتل و بی رحمی کرده اند، باید از لیست کشیده شود.

بهار: برنامه مستند سازی این امکان را برای برخی فراهم نخواهد کرد که از ترس به دام افتادن، دست به اقدامات دیگری بزنند که از جمله آن می تواند پیوستن به مخالفین و تحرکاتی علیه امنیت و ثبات کشور باشد؟.

سیما سمر: من فکر نمی کنم. این برنامه به این خاطر نیست که یک عده را زنجیر و زولانه کرده و به بند کشاند، چون تعداد این افراد بسیار زیاد است که با این وضع باید بسیاری زندانی شود، مثلاً شما در رواندا نگاه کنید که در ظرف 90 روز، هشتصد هزار نفر کشته شد و آنها يكصد و پنجاه هزار نفر زندانی کردند، مصارف زندان، نگهداری و مسایل دیگر یک هزینه ای سنگین را داشت و همین امر سبب شد که در رواندا این برنامه تغییر کند و رفتن به سوی معذرت خواستن. برای نمونه من یک زن رواندایی را شنیدم که می گفت، چهار برادر و دو خواهرم را کشته اند، ولی وقتی معذرت می خواهد و اعتراف می کند، بر من کفایت می کند. در افغانستان هم عین گپ است، وقتی یک کسی اعتراف می کند که ما اشتباهاتی را انجام داده ایم و مرا ببخشید، خودش تسکین درد برای قربانیان است. اینها می خواهند چه بکنند؟ باز هم در جنگ با مردم می روند؟ من فکر می کنم با وضعیتی که افغانستان دارد، از لحاظ حضور نیروهای داخلی و بین امللی این اجازه را نخواهند یافت که بار دیگر به کوه ها رفته و به جنگ ادامه بدهند، در شورش هایی هم که وجود دارد، حتمی نیست که همه اش طالب باشد، حتی در برخی حملات انتحاری چون یک تعداد بسیار رنج دیده و هیچگونه عدالت برای او تطبیق نشده، از این نمونه افراد مخالفین دولت برای موارد انتحاری استفاده می کنند. مثلاً حملاتی که بر قوماندان خانو در هلمند صورت گرفت، من فکر نمی کنم، کار طالبان باشد، شاید طالبان کمک کرده باشد در این قضیه، اما فردی که این عمل را انجام داد، چون عقده ای شخصی داشت و هیچ عدالتی بر او تطبیق نشده بود، آمد به خاطر خانو خودش را انتحار کرد که منجر به کشته شدن 23 نفر دیگر گردید، شاید استدلال من درست نباشد، ولی یک تعداد افراد به خاطر انتقامجویی به مخالفین می پیوندند.

بهار: شکایت های فروانی از سوی مردم راجع به غصب ملکیت ها صورت گرفته، این ملکیت ها نیز عمدتاً توسط کسانی غصب شده که هم اکنون از موقعیت های مهمی در دولت برخوردار می باشد، شما برای این مشکل چه اقداماتی را انجام داده اید؟

سیما سمر: ما وقتی از عدالت اجتماعی، حرف مي‌زنيم همه چيز را در بر مي‌گيرد، چه غصب ملكيت، چه ازدواج اجباري، اختطاف و ... همه یک عمل جرمی است و با عمل جرمی قانون باید برخوردار نماید. کسانی که ملکیت مردم را غصب می کند و در قدرت هم می باشد، خودش باعث این می شود که فاصله ای بین مردم و دولت شود. به همین خاطر هم کمیسیون مشورتی که تشکیل شده، حتماً مانع آن خواهد شد تا از ورود افراد مجرم که غصب ملکیت ها جرم محسوب می شود، جلوگیری نماید.

بهار: اخیراً دیده بان حقوق بشر از تعدادی رهبران جهادی نام برده که در نقض حقوق بشر دست داشته اند، کمیسیون مستقل حقوق بشر نسبت به این بیانیه چه موضعی دارد؟

سیما سمر: کمیسیون مستقل حقوق بشر در هیچ سندی خود از کسی نام نگرفته است. در تمام اسناد نامی از کسی برده نشده، به خاطر اینکه بسیار زود است که قضاوت شود، مردم و مؤسسات دیگری که برای حقوق بشر کار می کنند، چنین ادعاهایی را مطرح می کنند، ولی ما هیچ وقت در این قسمت موضع نگرفته ایم که تأیید نماییم. آنها خودشان تحقیقات شان را دارند و یک مؤسسه مستقل است، ما زمانی می توانیم مسولیت بگیریم که در نشرات خود ما بیاید، مثلاً در بعضی جنگ ها ما نام گرفته ایم، مثل جنگ شیندند، وقتی امان الله گذر و یک تعدادی دیگر در آن جا جنگ کردند، واقعاً جنایاتی را انجام داده اند، در بادغیس به طور نمونه وقتی که قوماندان ها درگیر شدن، زنان به خاطر نجات خود و برای حفظ عفت شان به دریا انداختند. که یازده نفر را آب برد. ما از این نمونه جنگ ها نام برده ایم و قضایای دیگری است که ما نام گرفته ایم. اما فعلاً در موقعیتی نیستیم که گپ های دیگران را تأیید یا رد نماییم.

بهار: اخیراً تلاش هایی صورت می گیرد با عنوان مصالحه و سازش با مخالفان، جایگاه مصالحه در حقوق بشر چگونه می باشد؟ آیا با مصالحه می شود از تخطی ها چشم پوشی کرد؟

سیما سمر: من باز هم تأکید می کنم که عفو عمومی یا مصالحه بدون قید و شرط مورد قبول مردم افغانستان نیست. چون مشوره را که ما انجام داده ایم، مردم آن را قبول ندارد، خوب است که مصالحه نمایند. به شرطی که قربانیان ببخشند، همیشه دعوای ما این است که در مصالحه نباید بی عدالتی صورت گیرد، حق قربانی نباید پایمال شود، به این قیمت مصالحه ناممکن است، دوامدار نمی باشد، پایدار نمی باشد و کمک نمی کند، به آوردن صلح وامنیت.

بهار: برخی، کمیسیون مستقل حقوق بشر را از جمله آقای سیاف شما را متهم به دشمنی با مجاهدین می کند، شما در این مورد چه گفتنی دارید؟

سیما سمر: ما تا حال نامی از استاد سیاف نگرفته ایم، یک سلسله برخوردهای شخصی است که شاید از تيپ من خوشش نمی آید یا من از تيپ شان خوشم نمی آید. نظر شخصی با وظیفه ام فرق دارد. در مورد وظیفۀ خود شاید انسان مرتکب خطا باشد، اما من می خواهم واقعاً وظیفۀ خود را صادقانه انجام دهم، این مسئله مربوط خود آقای سیاف است و از او پرسیده شود که چه دارد علیه من، بعضی مسایل شخصی است که من خودم جوابگوی آن هستم، مثلاً اگر موی من معلوم می شود، من فکر می کنم که قاضی دیگر است که از من سؤال نماید. مسؤولیت یک تعداد افراد نیست که به خاطر پیدا بودن موی من را رد و بد بگوید، این مسایل مربوط من و خدایی است که من را خلق کرده است که جزا می دهد یا مرا می بخشد. این وظیفه برخی افرادی نیست که در رابطه به من قضاوت کند، برعکس، من فکر می کنم که از ابتدای کودتای خلقی ها و پرچمی ها از مخالفین آنها بودم و در صف مجاهدین قرار داشته‌ام، تمام کارهایی را که در جاغوری در دوران جهاد و بعداز آن کرده ام، تا حال هیچ کس نمی تواند بگوید که من در صف مخالفین مردم افغانستان بوده ام. همیشه صدایم برای عدالت بالا بوده است، چه علیه خلقی ها، پرچمی‌های، مجاهدین و طالبان و حالا هم به عدالت اعتقاد دارم و برای عدالت مبارزه می کنم، قضاوت هر فرد مربوط به خودش است.

بهار: در حملات نیروهای ائتلاف بعضی افراد ملکی تلف و صدمه می ببیند، کمیسیون مستقل حقوق بشر در جلوگیری از این عمل چه اقداماتی را انجام داده است؟

سیما سمر: کمیسیون اطلاعیه های بسیار مشخصی دارد که مردم ملکی از هر طرفی که مورد تجاوز قرار می گیرد، جرم است و نباید صورت گيرد، و تلاش شود که تلفات ملکی باید کم شود، متأسفانه نه تنها در افغانستان که در هر کشوری که جنگ جریان دارد، مخالفین کوشش دارند که از افراد ملکی به عنوان پوشش استفاده نماید. به هر حال قتل افراد ملکی از سوی هر طرفی که صورت بگیرد، نادرست است و یک عملی است که باید تقبیح شود، تأکید ما به نیروهای ائتلاف این است که در خبرهایی که دریافت می کنند، دقت بیتشر نماید، در مواردی که اینها اشتباه می کنند، موضع بسیار قاطع داریم.

بهار: شما بيش از هر كسي ديگر با قربانيان در ارتباط مي‌باشد، و از عمق جنايت‌هاي صورت گرفته آگاهي داريد، به عنوان مسؤول كميسيون حقوق بشر چه پيامي به اين قربانيان داريد؟

سيما سمر: من يكي از قربانيان تخطي از حقوق بشر هستم، خود را در صف قربانيان مي‌دانم، هدف ما اين است كه افراد زورمند را وادار سازيم كه نقض حقوق بشر را انجام ندهند. فاميل هاي قربانيان و بازمانده‌ها از بزرگواري‌هاي كار بگيرند و يكي از گفته‌هاي حضرت علي است كه: عفو بهتر از انتقام است و اين يك توصيه اسلامي و انساني براي ما به شما رمي‌آيد، در كنار اين طرف مقابل هم حداقل به جرايم كه مرتكب شده، اعتراف نمايد.

شكي نيست كه اعلاميه   جهاني حقوق  بشر  بعنوان آرمان مشترك   براي تمام انسان ها  به شمار رفته و تصويب  آن،  در دهم دسامبر ۱۹۴۸  بعنوان يك دست آورد  بزرگ در راستاي  احترام جهاني  رعايت  حقوق بشر  و آزادي  هاي اساسي  به شمار مي رود. با آنكه  ۵۸ سال از تصويب آن ميگذرد  هنوز مردمان گوشه وكنار جهان  از مفاهيم مندرج  درآن ناآگاه  اند وگذشته ازآن شاهد نقض سيستماتيك   حقوق بشري  توسط  دولت ها وسازمانهاي سياسي مي باشيم. بدون ترديداعلاميه جهاني  حقوق بشر  در بر گيرنده مفاهيم   و موادي است كه همه انسانها آن را بعنوان آرمان  و آرزوي  دست نيافتني  خود ياد مي كنند كه نمونه آن را مي توان به طور مختصر اشاره كرد:   ((حق  داشتن آزادي،   كرامت انساني،   عدم تبعيض،  حق مصوونيت  انسانها،  منع شكنجه  و رفتار  تحقير آميز،  داشتن حق مساوي در برابر قانون، محافظت  اطفال،  زنان و  مردان از طرف  قانون،  حق تابعيت، پناهندگي و ....)) باتوجه  به ارزش  هاي  مندرجه در اعلاميه  جهاني حقوق  بشر،  متاسفانه  كشور ما طي سه دهه جنگ   ونابساماني  از كمترين   زمينه اي رعايت   حقوق بشري بر خوردار نبوده و بدتر از آن  كه در دهه هاي مختلف  شاهد نقض سازمان  يافته اي حقوق انسان و كرامت   و ارزش  هاي بشري  بوده است،  كشتار بي رحمانه اي مردم  مسلمان  افغانستان   توسط سازمان  هاي  اكسا و خاد  به جرم عقيده، فكر و انديشه،   كشتار  مردم كشور   در جنگ  هاي قبيله اي، حزبي و مذهبي  در دهه اي  هفتاد و غارت  و چپاول  اموال و دارايي  هاي عامه  و شخصي توسط  قوماندانان  خودسر، تضييع  حقوق  زنان  و اطفال  دراثر اين جنگ  ها و كشتار، كوچ اجباري و اجراي زمين سوخته توسط طالبان همگي ازمواردي  است كه زنان و مردان  اين سرزمين با چشمان خود  ديده، لمس كرده  وقرباني شده اند،  سه دهه جنگ و حاكميت فرهنگ   تفنگ  سبب شده تا مردم   اين كشور با فرهنگ   غارت، تجاوز و كشتار انس گرفته و بستر هاي دموكراسي  ورعايت فرهنگ  حقوق انساني  سلب شود.   پس ازتوافق بن،  اين فرصت فراهم شدتا دولت افغانستان  دريك بازنگري، جنايت   هاي صورت گرفته را بررسي  و زمينه  هاي را براي اجراي عدالت و جلوگيري  از تضييع    حقوق بشر  فراهم سازد. درهمين راستا  كميسيون  مستقل حقوق بشر شكل  گرفته و گزارش  هاي نيز ترتيب داده شده که  (( صداي مردم   براي عدالت))  و طرح (( عدالت انتقالي))  از نمونه هاي عيني   كار ها  و اقدامات  كميسيون  مي باشد. با توجه  به اينكه  برنامه  عدالت   انتقالي  بر محور  مستند سازي  و حقيقت  يابي جنايات  صورت گرفته كار مي كند و از سوي ديگر   اعلام  رسمي  اين برنامه با بيان  توام با احساسات  رئيس جمهور  صورت گرفته و در همين زمان  ديده بان  حقوق بشر نيز يكبار ديگر لستي را  ارايه كرد كه در آن نامهاي  اكثررهبران  جهادي  شامل ميباشد. حال اين پرسش  مطرح   مي گردد كه   موقف  رسمي دولت   افغانستان  نسبت به اين پروژه چگونه  مي باشد؟  از يكسو  دولت از برنامه عدالت انتقالي  حرف  مي زند كه بدون  ترديد  درمستند سازي  و حقيقت يابي كه از دوره كمونستها تا حال را شامل  مي باشد  پاي اكثر  همكاران  آقاي كرزي  به ميان  خواهد آمد. ازسوي ديگر  زماني كه  ديد بان  حقوق بشر لستي را  ارايه مي كند  دولت افغانستان آن را نادرست   خوانده  و ابراز نگراني  مي كند.  بدون ترديد هرافغان   كه مورد سوال قرار  گيرد از اجراي  عدالت نسبت   به كساني كه در نابسامانهاي دهه هاي گذشته  سهم داشته اند خرسند  به نظر مي رسند، اما اين پرسش   را فراموش  نبايد كرد كه آيا شرايط  موجود در كشور  اين زمينه را خواهد داد تا اين پروژه جنبه عملي  پيدا كند؟ ساختار  كشور ما فضا را  چنان ساخته كه رهبران   جهادي  بعنوان  خدايان قبيله  خود از پايگاه و حمايت وسيعي  قبيله اي  بر خوردار   باشند و  همين وابستگي  ها  سبب شده تا آنان با آراي ميليوني هم قبيله  هاي  خود همراه  شوند، شرايط  سياسي،  و نظامي در كشور نيز بگونه  است كه هر نوع  اقدام با اين  هدف، جز ايجادگسست  و شكنندگي در لايه هاي مختلف  دولت،   وجبهه گيري هاي جديد  دست آوردي ديگر نخواهد  داشت.  وضعيت   با پاكستان و صف آرايي  هاي طالبان و حكمتيار  خود بستر هاي  امني را فراهم  نموده كه درصورت لزوم   تعدادي  ازآنان بعنوان اخرين   پناهگاه  استفاده  خواهد كرد. با آنكه رئيس حقوق بشر در برنامه   عدالت انتقالي گفته است   كه اين مستند سازي  براي هيچ  محكمه اي  نخواهد بود، اما واكنش هاي ايجاد شده  اين نگراني  را خلق كرده است كه ما بجاي تامين   عدالت، امنيت  و ثبات  را از دست بدهيم. باآنكه  حقوق بشر  هم اكنون بعنوان شمشير داموكلس  بر سررهبران  جهادي  آويخته  شده، اما معلوم  نيست  كه اين درامه  به كجا خواهد انجاميد؟ تامين عدالت؟  صف آرايي هاي جديد؟  و يا تداوم   اين درامه تا مدت  هاي نا معلوم؟